{"id":3151,"date":"2024-03-06T09:46:03","date_gmt":"2024-03-06T09:46:03","guid":{"rendered":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/?p=3151"},"modified":"2024-04-15T08:11:35","modified_gmt":"2024-04-15T08:11:35","slug":"ziyathintitheka-izibaya","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/?p=3151","title":{"rendered":"Ziyathintitheka Izibaya"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Patricia Moyo-News Reporter<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ukuswelakala kwezulu sokubangela ukufa kwezifuyo esiqintini zemaphandleni amanengi kuluhlu lwasemaNdebeleni, Matabeleland South.<\/p>\n\n\n\n<p>Imifula, amachibi leziziba okwandise ukunathela inkomo lezinye izifuyo akuselamanzi. Inkomo seziqhutshwa zihambe imango emidi kudingwa amanzi.<\/p>\n\n\n\n<p>Lokhu kudingwa kwamanzi lakho kubangela ezinye ingozi ezinjengokudinwa lokomo ngenxa yomango. Enye ingozi yikuntshontshwa kwazo lezizifuyo, ikakhulu inkomo.<\/p>\n\n\n\n<p>Ukutshisa kwelanga lokhu okubangelwa yisimo esilethwa yi El Nino, sesenze lamadlelo lawo aphela utshani ngesiphangiphangi. Obunye utshani sobome qha akuselalutho emadlelweni.<\/p>\n\n\n\n<p>Lokhu ukusweleka kwamanzi lotshani sokubangela ukulwa kwezakhamizi ngenxa yokuba izifuyo seziseqa imingcele zidinga okokuziphilisa.<\/p>\n\n\n\n<p>Ezinyeke inkomo zihle zinyamalale zingaziwa ukuba ziqondephi njengomswenya ngoba sezihambe umango omude kakhulu. Amasela ahle ahlekelele azibuthe ngobunengi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ezinye kutholakala sokusele umswane kuphela amasela esenhlinze anyamalala lenyama.<\/p>\n\n\n\n<p>Inkomo zisuka esigabeni seMlomoliwoto, eSipaba, eMbilamboki ngokuya eLongfield eziqintini ezitholakala Esigodini zisiyadinga ukudla lamanzi eMbalabala. Nxa zingasathwetshulwanga ngamasela ezinengi zihlangana lengozi yezitimela.<\/p>\n\n\n\n<p>Ezinye zihle ziwe zisesibayeni ngokulamba langokusweleka kwamanzi.<\/p>\n\n\n\n<p>Sezikhale zoma izakhamizi emakhaya ngezifuyo ezithintithekayo malanga onke.<\/p>\n\n\n\n<p>Isimo sokuswelakala kwamanzi sibhahile njengoba izulu lingekho. Ababona ngezomkhathi baxwayise ukuba izulu lingana kusukela 2 linyanga, kodwa isibhakabhaka sivule imbawula elamalahle ezigodo zephane. Izigodo zakhona zilomlilo ongacitshiyo, lanxa selikhotheme ilanga, isikhudumezi sakhona sitholakala lasengutsheni.<\/p>\n\n\n\n<p>Konke lokhu kubangelwa yisimo somkhathi uEl-Nino.<\/p>\n\n\n\n<p>Abomkhathi bathi isehlakalo sika-El Nino yikuguquka komumo wezulu okubangelwa ngamagasi aletha ukutshisa okukhulu njalo umhlabathi wome qha.<\/p>\n\n\n\n<p>Omunye wezakhamizi zaseMbilamboki uMelani Nkomo ekhala ngezifuyo uthi,<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Lokhu kubuhlungu kakhulu ngoba izifuyo zethu ziyaphela sibili. Izithukuthuku zethi ziphelela eboyeni njengezenja.<\/p>\n\n\n\n<p>Umuntu uyabewasebenza gadalala ukuba athole lezinkomo zilobe ngokusweleka kwamanzi lamadlelo.<\/p>\n\n\n\n<p>Akusela luthu kulesisigaba osokubangele ukuba selusele kweminye imingcele sisephula umthetho.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Izifuyo ezinengi zicina sezintula leganga, sezilobela eguswini, amathole asanda kuzalwa acina esedliwa zimpisi.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Esinye njalo isakhamuzi esingumfelwakazi, uSakhile Mnkandla uyabubula laye ngenxa yokutshabalala kwemfuyo yakhe.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Uyathi ungumfelwakazi uthembele kuzo izifuyo ziphinde zidliwe liganga. Akujabulisi lokhu njalo kuyabulala, ngiyabulawa yiBP ngalesisimo esibi kungelanto engingayenza.<\/p>\n\n\n\n<p>Labafana laba abakhangela izifuyo kabasazinaki, abaselathando ngitsho. Uyaphuma lenkomo kodwa aphenduke etshaya ibatha inkomo sezingenelanga.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Uyangezelela uSakhile Mnkandla ekhala ngesibaya sakhe esesitshaya umlozwi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ukusweleka kwamanzi akuhlaseli izifuyo ezisemakhaya kuphela. Lenyamazana zeganga kubikwa kuthiwa lazo sezingena emakhaya zidinga ukudla lamanzi.<\/p>\n\n\n\n<p>NgoMpalakazi wanyakenye zikezaphela inyamazana zeganga ngokusweleka kwamanzi endaweni yaseHwange.<\/p>\n\n\n\n<p>Inhlanganiso yeZimbabwe Parks and Wildlife Management Authority yabika ukufa kwendlovu lezinye izilwane zasendle eHwange National Park ngenxa yokuswelakala kwamanzi okubangelwa yi El Nino.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Zim GBC News\u00a92024<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Patricia Moyo-News Reporter Ukuswelakala kwezulu sokubangela ukufa kwezifuyo esiqintini zemaphandleni amanengi kuluhlu lwasemaNdebeleni, Matabeleland South. Imifula, amachibi leziziba okwandise ukunathela inkomo lezinye izifuyo akuselamanzi. Inkomo seziqhutshwa zihambe imango emidi kudingwa&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3152,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[121],"tags":[],"class_list":["post-3151","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-vernacular"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3151","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3151"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3151\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3166,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3151\/revisions\/3166"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3152"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3151"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3151"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/zimgbcnews.co.zw\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3151"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}